දේශපාලන විද්යාව
2.3 දේශපාලන න්යාය
සංසිද්ධි විග්රහ කිරීමේ ශාස්ත්රීය පදනම
හඳුන්වාදීම
න්යාය (Theory) යනු කුමක්ද?
සමාජයේ සිදුවන සංසිද්ධි එසේ සිදුවන්නේ මන්ද? ඒවා වෙනත් ආකාරයකින් සිදුවන්නේ ඇයි? යන්න පැහැදිලි කිරීමට ශාස්ත්රඥයින් භාවිත කරන විධිමත් සංකල්පමය සමූහයක් න්යායක් ලෙස හැඳින්වේ.
න්යාය භාවිත වන ක්ෂේත්ර (උදාහරණ)
| සිදුවීම | අධ්යයන ක්ෂේත්රය | න්යාය |
|---|---|---|
| ද්රව්යය බිමට වැටීම | භෞතික විද්යාව | ගුරුත්වාකර්ෂණ න්යාය |
| භාණ්ඩ මිල ඉහළ යාම | ආර්ථික විද්යාව | ඉල්ලුම–සැළයුම න්යාය |
| සමාජ කැරලි ඇතිවීම | දේශපාලන විද්යාව | සාපේක්ෂ විහීනතා න්යාය |
වර්ගීකරණය I
ප්රතිමානීය න්යාය (Normative Theory)
මෙය දේශපාලන දර්ශනය සමඟ බද්ධ වී පවතින අතර “කෙසේ විය යුතුද?” යන ප්රශ්නයට පිළිතුරු සෙවීමට උත්සාහ කරයි.
ඇරිස්ටෝටල්
ජෝන් ලොක්
ජී.ජේ. රූසෝ
උදාහරණ: සමාජ ගිවිසුම් න්යාය, ලිබරල්වාදී බල න්යාය.
වර්ගීකරණය II
විද්යාත්මක න්යාය (Scientific Theory)
1930 දශකයෙන් පසු බිහි වූ මෙය “සිදුවන්නේ මන්ද?” යන්න පැහැදිලි කිරීමට නිරීක්ෂණ, විශ්ලේෂණ හා පරීක්ෂණ භාවිත කරයි.
- වටිනාකම් වලින් තොර (Value-free) වීමට උත්සාහ කරයි.
- සාක්ෂි මත පදනම් වූ නිගමන ලබා දෙයි.
- ප්රායෝගිකව පරීක්ෂා කළ හැකිය.
වර්තමාන ප්රවණතා
- මාක්ස්වාදී න්යාය
- ස්ත්රීවාදී න්යාය
- පශ්චාත්-නූතනවාදී න්යාය
- යටත්විජිතවාදී න්යාය
කාල් මාක්ස්
📝 විභාග ප්රශ්න
1. න්යාය යන්න අර්ථ දක්වන්න.
2. ප්රතිමානීය න්යායේ ලක්ෂණ ලියන්න.
3. විද්යාත්මක න්යායේ පදනම කුමක්ද?
🎮 න්යාය පිළිබඳ දැනුම පරීක්ෂාව
ප්රශ්නය පූරණය වෙමින්...
Score: 0