වෙසක් පුර පසළොස්වක පෝය

වෙසක් පෝය දිනයේ ශාසනික වැදගත්කම

බෞද්ධ ඉතිහාසය දෙස බලන විට වෙසක් පෝය දිනය තරම් වැදගත් වෙනත් දිනයක් සොයාගත නොහැක. සම්බුදු තෙමඟුලට අමතරව තවත් වැදගත් සිදුවීම් රැසක් මෙම උතුම් දිනය හා බැඳී පවතී.

තෙවන ලංකා ගමනය සහ කැළණි වැඩමවීම

බුදුරජාණන් වහන්සේ බුද්ධත්වයෙන් අටවන වසරෙහි මණිඅක්ඛිත නා රජුගේ ආරාධනයෙන් ලක්දිව කැළණියට වැඩම කළේ වෙසක් පෝය දිනකදීය. එම ගමනේදී බුදුරදුන් කැළණියේදී ධර්ම දේශනා කොට පසුව ශ්‍රී පාදස්ථානය, දිවාගුහාව, අනුරාධපුරය ඇතුළු සොළොස්මස්ථාන වෙත වැඩම කර ලක් පොළොව ශුද්ධෝත්තම භූමියක් බවට පත් කළ සේක.

ධර්ම භාණ්ඩාගාරික ආනන්ද හිමි පිරිනිවීම

බුදුරජාණන් වහන්සේගේ අග්‍ර උපස්ථායක වූ ධර්ම භාණ්ඩාගාරික ආනන්ද මහරහතන් වහන්සේ පිරිනිවන් පෑවේද වෙසක් පුර පසළොස්වක පෝය දිනකදීය. රෝහිණී නදිය මධ්‍යයේදී අහසට පැන නැගී තේජෝ ධාතුවට සමවැදී උන්වහන්සේ පිරිනිවන් පෑ සේක.

විජය කුමරු ලංකාවට පැමිණීම

ඓතිහාසික වාර්තාවලට අනුව විජය කුමරු ඇතුළු පිරිස ලක්දිව තම්බපණ්ණියට ගොඩබැස ඇත්තේද බුදුරජාණන් වහන්සේ කුසිනාරා නුවර පිරිනිවන් පෑ එම අසිරිමත් වෙසක් පෝය දිනකදීය. එතැන් සිට හෙළ ජාතියේ ආරම්භය සිදුවූ බව සැලකේ.

ප්‍රතිපත්ති පූජාවට මුල්තැන

වෙසක් උත්සවය යනු හුදෙක් ආලෝක පූජා හෝ තොරණ නැරඹීම පමණක් නොවේ. බුදුරදුන් වදාළ "ප්‍රතිපත්තියෙන් මා පුදන්න" යන වදනයට අනුව සීල, සමාධි, ප්‍රඥා යන ගුණධර්ම දියුණු කරගනිමින් ආමිස පූජාවට වඩා ප්‍රතිපත්ති පූජාවට මුල්තැන දීම සැබෑ වෙසක් සැමරුමයි.