දේවාවරෝහණය
තව්තිසා දිව්ය ලෝකයේ සිට බුදුරදුන් රන් හිණිමගකින් සංකස්ස පුරයට වැඩම කිරීම.
බුදුරජාණන් වහන්සේ දේවාවරෝහණය සිදු කිරීම සහ කඨින පින්කම් මාලාව ආරම්භ වන චීවර මාසයේ සමාරම්භක පෝය දිනය.
වප් පුර පසළොස්වක පෝය දිනය බෞද්ධ ඉතිහාසයේ ඉතා වැදගත් සන්ධිස්ථානයකි. බුදුරජාණන් වහන්සේ තව්තිසා දිව්ය ලෝකයේ වස් වැස අභිධර්මය දේශනා කර නැවත මානුෂික ලෝකයට වැඩම කළේත්, කඨින පින්කම් මාලාව ආරම්භ වන්නේත් මෙම උතුම් දිනයේදීය.
තව්තිසා දිව්ය ලෝකයේ සිට බුදුරදුන් රන් හිණිමගකින් සංකස්ස පුරයට වැඩම කිරීම.
වස් අවසාන පෝය වන මෙදින සිට ඉල් පෝය දක්වා මාසයක් පුරා පැවැත්වෙන කඨින චීවර පූජා ආරම්භ වීම.
කෘෂිකාර්මික රටක් ලෙස ලක්දිව වප් මාසයේ කුඹුරු ගොවිතැන් කටයුතු ඇරඹීමේ මංගල්යය.
ඇසළ පෝය දින තව්තිසා දිව්ය ලෝකයට වැඩම කළ බුදුරජාණන් වහන්සේ, එහිදී මාතෘ දිව්ය රාජයා (මහාමායා දේවිය) ඇතුළු දේව පිරිසට අභිධර්මය දේශනා කළ සේක. එම වස් කාලය නිමා කොට බුදුරදුන් ආපසු මනුෂ්ය ලෝකයට වැඩම කළේ වප් පෝය දිනකදීය.
බුදුරජාණන් වහන්සේ දිව්ය ලෝකයේ සිට සංකස්ස පුරයට වැඩම කිරීමේදී සක්ර දේවේන්ද්රයා විසින් රන් හිණිමගක් මවා දුන් බව සඳහන් වේ. මෙම අසිරිමත් දසුන දැකීමෙන් දහස් සංඛ්යාත පිරිසක් බුදු දහම කෙරෙහි පැහැදුණු අතර, සැරියුත් මහරහතන් වහන්සේගේ ප්රඥාව ලොවට විදහා දැක්වූයේද මෙම අවස්ථාවේදීය.
මෙම ආශ්චර්යමත් දේවාවරෝහණ පූජෝත්සවය දුටු මෛත්රී බෝධිසත්වයන් වහන්සේ බුදුරදුන් කෙරෙහි අතිශයින් පැහැදී තම පිරිස සමඟ සසුනට ඇතුළත් වූයේද වප් පෝය දිනකදීය. උන්වහන්සේ අනාගතයේ මෛත්රී බුදුන් ලෙස බුද්ධත්වයට පත්වන බවට නියත විවරණ ලැබුවේද මෙම කාලසීමාවේදීය.
වප් පසළොස්වක පෝය යනු භික්ෂූන් වහන්සේලාගේ වස් කාලය නිමවන දිනයයි. එතැන් සිට එළඹෙන මාසය "චීවර මාසය" ලෙස හැඳින්වේ. වසරකට එක් වතාවක් පමණක් පන්සලක සිදුකළ හැකි අති උතුම් "කඨින පින්කම" සිදුකරනු ලබන්නේ මෙම කාලය තුළය. මෙය "අටමහා කුසල්" වලින් එකක් ලෙස සැලකෙන අතර බෞද්ධ ජනතාව මහත් බැතියෙන් යුතුව කඨින පූජාවට සහභාගී වෙති.
ලක්දිව ඉතිහාසයට අනුව අරිට්ඨ කුමරු ඇතුළු දූත පිරිස ධර්මාශෝක අධිරාජයා හමුවීමට පිටත් කර යවන ලද්දේද වප් පෝය දිනකදීය. එසේම දෙවනපෑතිස් රජු විසින් සිදුකළ වප් මඟුල් උත්සවය නිසා මෙම මාසය ගොවි ජනතාවටද ඉතා සමීප එකක් වී තිබේ.